2026-cı ilin yanvar–avqust aylarında Azərbaycanda 87,7 milyard manatlıq ümumi daxili məhsul istehsal olunub. Hesabat dövründə ölkə iqtisadiyyatında 1,2 faiz artım qeydə alınıb.
Mövzu ilə bağlı QHT.az-a açıqlama verən İqtisadi və Sosial Araşdırmalara Yardım İctimai Birliyinin sədri, iqtisadçı Əyyub Kərimli aşağıdakılara diqqəti çəkib:
Rəqəmlərə daha dərindən baxdıqda isə vəziyyət daha aydın görünür:
-ÜDM – +1,2%
- Neft-qaz sektoru – −0,8%
- Qeyri-neft-qaz sektoru – +2,1%
- Sənaye istehsalı – −0,4%
- Qeyri-neft-qaz sənayesi – +5,4%
- Kənd təsərrüfatı – +2,6%
- Nəqliyyat və anbar təsərrüfatı – +8,7%
- İnformasiya və rabitə – +10,7%
- Əsas kapitala investisiyalar – +10%
Əsas sual budur: investisiyalar 10%, nəqliyyat 8,7%, informasiya və rabitə 10,7% artırsa, ümumi iqtisadi artım niyə cəmi 1,2%-dir?
Birinci səbəb neft-qaz sektorundakı geriləmədir. Azərbaycan iqtisadiyyatında bu sektorun çəkisi hələ də böyük olduğundan hasilatdakı azalma ümumi ÜDM artımını aşağı çəkir.
İkinci mühüm məsələ qeyri-neft sektorudur. 2,1%-lik artım müsbət göstəricidir, lakin iqtisadiyyatın neftdən asılılığını sürətlə azaltmaq və daha yüksək ümumi artım yaratmaq üçün yetərli deyil.
Digər tərəfdən, qeyri-neft sənayesinin 5,4%, nəqliyyatın 8,7%, informasiya və rabitənin 10,7% böyüməsi iqtisadiyyatda yeni artım nöqtələrinin formalaşdığını göstərir. Əsas məsələ bu artımın iqtisadiyyatın daha geniş sahələrinə yayılmasıdır.
Bu gün qarşımızda duran əsas iqtisadi vəzifə təkcə “qeyri-neft sektoru artır” demək deyil. Məqsəd həmin artımın sürətini yüksəltmək, özəl investisiyaları və istehsalı genişləndirmək, ixrac qabiliyyətli yeni müəssisələr yaratmaq və nəticədə bunu yeni iş yerlərinə və əhalinin real gəlirlərinin artmasına çevirməkdir.
Çünki iqtisadi artımın əsas nəticəsini son nəticədə statistika deyil, vətəndaş öz gəlirində və həyat səviyyəsində hiss etməlidir.
